Philadelphia

Chhiùng Wikipedia lòi
Thiàu-chón to: thô-hòngsêu-chhìm
Fî-là-thiet-fî.
Fî-là-thiet-fî.
Fî-là-thiet-fî.

Fî-lâ-thiet-fî (Yîn-ngî: Philadelphia), ya sòng pûn kién-chhṳ̂n vì "Fî-sàng", vì Mî-koet thi-ńg thai sàng, pin-chhiâ he Pîn-sip-fap-nì-â-chû ngìn-khiéu chui-tô, mien-chit chui-thai ke sàng-sṳ. Kîn-kí 2010-ngièn ngìn-khiéu Phú-chhà sú-kí, Fî-lâ-thiet-fî ngìn-khiéu vì 1,526,006 ngìn. Fî-lâ-thiet-fî sàng-chûng-sîm ke ngìn-khiéu chhai chhiòn Mî-koet phài-miàng thi-ńg, kiùn chhṳ yî Néu-yok, Lo̍k-chham-ki, Chṳ-kâ-kô lâu Hiû-sṳ̂-tun. Yî hien-chhai Mî-koet kôn-fông ke thin-ngi yì ngièn, Fî-lâ-thiet-fî Tû-fi-khî ke mien-chit thai-séu phài-miàng chhiòn Fî-là-thiet-fî mî thi-si, khiung yok 620 van-ngìn kî-chhu khì-chûng, than ngiâ yî khì-thâ thin-ngi lòi fên liòng, Fî-lâ-thiet-fî phài-miàng thi-liuk, chhṳ yî Khiu-kîm-sân vân khî lâu Fà-sṳ̀n-tun - Pâ-ngì-ke-mô Tû-fi-khî. Fî-lâ-thiet-fî he Tet-là-ngá-hò kuk Tû-fi-khî ke chûng-sîm sàng-sṳ. Fî-lâ-thiet-fî he Mî-koet chui ló, chui khí Li̍t-sṳ́ yi-ngi ke sàng-sṳ, kì chhai Mî-koet sṳ́-sông yû fî-sòng chhùng-yeu ke thi-vi. Chhai 18 Sṳ-ki sṳ̀, Fî-lâ-thiet-fî he Mî-koet thi-ngi thai sàng lâu ngìn-khiéu chui-tô ke sàng-sṳ, chhai tông-sṳ̀, kì ke chṳn-chhṳ lâu sa-fi chhùng-yeu sin chhêu-ko Néu-yok lâu Pô-sṳ-tun. Pân-khiet-mìn Fu-làn-khiet-lìm tui Fi-sàng ke hîn-hí kung-hien liòng tô. Chhiùng 1854-ngièn hí, Fî-lâ-thiet-fî lâu Fî-lâ-thiet-fî-yen vì lióng-ke pin hàng ke thi-fông chṳn-fú, yì chhiùng 1952-ngièn hí, sṳ lâu yen khiung yû yit-ke chṳn-fú chû-chṳt, Fî-lâ-thiet-fî than Fî-lâ-thiet-fî-yen yìn su̍k pîn chû chû chṳn-fú hâ ke yit-ke thu̍k-li̍p ke yen. Chhṳ-chhiùng 1854-ngièn thûng-ko 「 ha̍p-pìn Fap-on 」 (Act of Consolidation) heu, Fî-lâ-thiet-fî ke piên-kie chhiu lâu Fi-sàng yen siông-thùng. Chhai chhṳ́ chṳ̂-chhièn, Fi-sàng-sṳ chṳ́ chhai nàm kiê (South Street), phù-thò kiê (Vine Street) lâu Tet là ngá hò (Delaware River) lâu sṳ̂ khù Kî-ngì hò (Schuylkill River) chṳ̂-kiên ke khî-vet. Fî-lâ-thiet-fî heu-lòi khok-chông chṳ chû-vì ke sî Fi-sàng (West Philadelphia), pet Fi-sàng (North Philadelphia) lâu tûng-pet Fî-lâ-thiet-fî (Northeast Philadelphia), thùng-sṳ̀ ya pâu-koat liáu kí ke séu hîn ke chhi lo̍k yì lò pu lû (Roxborough), mâ là Yòng khiet (Manayunk), ngie li sân (Mount Airy) lâu li̍t su khiu (Chestnut). Fî-lâ-thiet-fî thùng-sṳ̀ he chhiòn mî chui-thai ke Thai-ho̍k sàng (college town) chṳ̂-yit, yû chhêu-ko 120,000 miàng Thai-ho̍k sâng chhiu thu̍k sṳ khî ke ho̍k-yen lâu Thai-ho̍k, chû chô ke Tû-fi-khî ya-yû chiap-khiûn 300,000 miàng ke Thai-ho̍k lâu ho̍k-yen ho̍k-sâng.

Li̍t-sṳ́[phiên-siá | 編寫原始碼]

Thi-lî[phiên-siá | 編寫原始碼]

Thi-hìn[phiên-siá | 編寫原始碼]

Hì-hèu[phiên-siá | 編寫原始碼]

kîn-chi[phiên-siá | 編寫原始碼]

Ngìn-khiéu[phiên-siá | 編寫原始碼]

Chṳn-fú lâu Ngi-fi[phiên-siá | 編寫原始碼]

Vùn-fa lâu Hien-thoi sên-fa̍t[phiên-siá | 編寫原始碼]

Chhòn-mòi[phiên-siá | 編寫原始碼]

Lî-hàng[phiên-siá | 編寫原始碼]

Philadelphia skyline from south street bridge.jpg

Kûng-yèn[phiên-siá | 編寫原始碼]

Mî-sṳ̍t[phiên-siá | 編寫原始碼]

Thí-yuk[phiên-siá | 編寫原始碼]

Kâu-thûng[phiên-siá | 編寫原始碼]

Kî-chhòng[phiên-siá | 編寫原始碼]

Kau-yuk[phiên-siá | 編寫原始碼]

Siông-kôan Lièn-kiet[phiên-siá | 編寫原始碼]

Yû-hó Sàng-sṳ[phiên-siá | 編寫原始碼]

Ngoi-phu Lièn-kiet[phiên-siá | 編寫原始碼]

Chhâm-kháu Vùn-hien[phiên-siá | 編寫原始碼]